# Vooruitbetaling collegegeld ter verkrijging verblijfsvergunning

- Link: https://www.gsaccountants.nl/vooruitbetaling-collegegeld-ter-verkrijging-verblijfsvergunning/
- Published: 2024-07-18T04:00:00+00:00

In een procedure over de aftrek van scholingskosten heeft de staatssecretaris van
Financiën beroep in cassatie ingesteld tegen een uitspraak van de rechtbank Den 
Haag. De casus is vergelijkbaar met een recente uitspraak van Hof Den Bosch.

#### Casus

Scholingskosten waren in het jaar 2018 onder voorwaarden aftrekbaar, voor zover 
zij meer bedroegen dan het drempelbedrag van € 250. Een uit India afkomstige student
heeft in verband met de aanvraag van een verblijfsvergunning voor bepaalde tijd 
om een opleiding in Nederland te kunnen volgen voor de aanvang van de aanvraagprocedure
het collegegeld en een bedrag voor de kosten van levensonderhoud in het eerste jaar
aan de onderwijsinstelling betaald. De instelling heeft het bedrag van de kosten
van levensonderhoud van het eerste verblijfsjaar aan de student terugbetaald nadat
hij de verblijfsvergunning heeft verkregen en hem ingeschreven voor de opleiding.

Voor het recht op aftrek van scholingsuitgaven voor het betaalde collegegeld is 
bepalend of deze uitgaven zijn betaald gedurende de periode van binnenlandse belastingplicht.
Evenals  Hof Den Bosch heeft de rechtbank Den Haag de betaling van de student aan
de onderwijsinstelling als een depotstorting aangemerkt. De student was het collegegeld
pas verschuldigd op het moment van definitieve inschrijving voor de opleiding. Die
vond plaats nadat de verblijfsvergunning was afgegeven. De rechtbank acht aannemelijk
dat de voldoening van het collegegeld heeft plaatsgevonden door verrekening in september
2018. 

#### Procedure in cassatie

De Hoge Raad stelt voorop dat het overmaken van een geldbedrag naar de bankrekening
van een ander niet alleen als een betaling in de zin van de Wet IB 2001 is aan te
merken in als er op het moment van overmaken degene, die het geld op zijn bankrekening
krijgt gestort, een opeisbare vordering tot betaling heeft. Van een betaling is 
ook sprake indien op het moment van overmaken een rechtsverhouding tussen partijen
bestaat waaruit in de toekomst een betalingsverplichting voortvloeit, die als persoonsgebonden
aftrekpost kan worden aangemerkt, en de overmaking naar de bedoeling van partijen
ertoe strekt om van tevoren aan die verplichting te voldoen. Daarbij is niet van
belang of een eventuele prestatie van de wederpartij waarop de betaling betrekking
heeft, al is verricht.

Van een betaling in de zin van de Wet IB 2001 is geen sprake als de belastingplichtige
een geldbedrag overmaakt zonder dat daaraan een bestaande of toekomstige verplichting
ten grondslag ligt. In dat geval is het overgemaakte bedrag ter beschikking van 
de belastingplichtige is gebleven. De mogelijkheid bestaat dan dat het bedrag naar
de bedoeling van partijen is overgemaakt als depotstorting. Bedragen, die naderhand
verschuldigd zijn, kunnen dan op een later moment in mindering worden gebracht. 
Op dat latere moment vindt verrekening plaats in de zin van de Wet IB 2001.

De bewijslast, dat sprake is van een depotstorting, rust op de belastingplichtige.

Volgens de Hoge Raad is de rechtbank van een onjuiste rechtsopvatting uitgegaan 
als zij haar oordeel heeft gegrond op de aanname dat van betaling slechts sprake
kan zijn bij voldoening van een opeisbare schuld. Het uitgangspunt van de rechtbank
dat de belastingplichtige het collegegeld pas vanaf 1 september 2018 onvoorwaardelijk
was verschuldigd, is zonder nadere motivering niet verenigbaar is met haar vaststelling
dat het collegegeld voor 1 juli 2018 moest zijn betaald.

Als de rechtbank is uitgegaan van de juiste rechtsopvatting, had zij nader moeten
motiveren waarom het overgemaakte collegegeld aanvankelijk was verschuldigd en vanaf
de toekenning van de verblijfsvergunning niet meer, en waarom dat bedrag – in elk
geval na de toekenning van die vergunning – tot in september 2018 het karakter had
van een depotstorting.

De Hoge Raad heeft het beroep in cassatie gegrond verklaard en de zaak verwezen 
naar de rechtbank Noord-Holland voor verdere behandeling.

Bron: Hoge Raad | jurisprudentie | ECLINLHR20241060, 23/03218 | 11-07-2024
