# Civiel vernietigde schenking blijft belast als de dwaling is voorgewend

- Link: https://www.gsaccountants.nl/civiel-vernietigde-schenking-blijft-belast-als-de-dwaling-is-voorgewend/
- Published: 2026-11-12T04:00:00+00:00

Ouders schenken in 2014 certificaten van aandelen in hun bedrijf aan hun drie kinderen.
Dankzij de bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) blijft de schenkbelasting beperkt, mits
de kinderen het bedrijf vijf jaar voortzetten. Als in 2017 een faillissement onafwendbaar
is, vernietigt de familie de schenking wegens dwaling over die voorwaarde. Bij een
van de kinderen vordert de inspecteur toch schenkbelasting na over een belaste verkrijging
van € 463.710. Haar verzoek om vermindering tot nihil strandt bij het hof, omdat
de dwaling is voorgewend.

#### Terug naar de ouders

De familie waardeert alle aandelen in overleg met de inspecteur op € 1.500.000. 
Met een voorwaardelijke vrijstelling van € 444.790 krijgt de dochter in 2016 een
aanslag over een belaste verkrijging van € 18.920. In mei 2017 tekent de familie
een dwalingsovereenkomst. Daarin staat dat bij de schenking niemand besefte wat 
een faillissement voor de voortzettingseis betekent. Volgens de dwalingsovereenkomst
wilden de ouders hun kinderen immers bevoordelen. De kinderen leveren de certificaten
daarom zonder tegenprestatie terug. Na het faillissement in juni 2017 zet de inspecteur
de vrijstelling met een navorderingsaanslag op nihil.

#### Vernietiging of dwaling?

De dochter vraagt vermindering. De schenking is civielrechtelijk vernietigd en dat
telt volgens haar ook fiscaal. De Hoge Raad maakt in 2020 echter een uitzondering
als de vermindering berust op een oorzaak die slechts is voorgewend. Volgens de 
dochter is die oorzaak de vernietiging en die staat vast. Het hof kijkt, net als
de inspecteur, naar de dwaling zelf. De dochter moet daarvoor voldoende aanknopingspunten
geven en de inspecteur moet aannemelijk maken dat de dwaling is voorgewend.

#### Een mondeling advies

De dochter wijst op het advies achter de schenking. De adviseur, een relatiebeheerder
en geen fiscalist, noemt wel de voortzettingseis, maar niet de gevolgen van een 
faillissement. Als getuige verklaart hij die gevolgen zelf niet te kennen, anders
had hij de BOR niet aangeraden. Volgens de dochter was er met die kennis nooit geschonken,
zeker niet bij een waarde van € 1.500.000. Het bedrijf verkeert immers al sinds 
2010 in zwaar weer. Daar stelt de inspecteur tegenover dat een faillissement pas
in 2016 dreigde en dat een schriftelijk advies ontbreekt.

#### Achteraf wijzer

Het hof acht niet aannemelijk dat ten tijde van de schenking een faillissement dreigde.
Ook de adviseur zag bij de schenking geen reëel risico op een faillissement. Het
advies was op dat moment dus niet onjuist. De familie heeft overigens nagelaten 
de schenking voor te leggen aan een fiscalist/deskundige, terwijl dit – gelet op
het fiscale belang en de ingewikkeldheid van de BOR – wel voor de hand zou liggen.
Daarnaast ontbreekt een schriftelijke vastlegging van het advies. Hiermee is een
onjuiste voorstelling van zaken niet aannemelijk geworden en kan een beroep op wederzijdse
rechtsdwaling niet slagen. Dit leidt het hof tot de conclusie dat de inspecteur 
aannemelijk heeft gemaakt dat de dwaling is voorgewend.

Bron: Gerechtshof ‘s-Hertogenbosch | jurisprudentie | ECLI:NL:GHSHE:2026:2592 | 
22-09-2026
